BEHEERPLAN
De Voordelta is een zeer waardevol natuurgebied. Daarom maakt het deel uit van het Europese netwerk van beschermde natuurgebieden: Natura 2000. In Natura 2000-gebieden krijgen kwetsbare dieren en leefgebieden extra bescherming.
Het beheerplan Voordelta
De maatregelen om de natuur van de Voordelta te beschermen zijn in 2008 vastgelegd in het Beheerplan Voordelta. Dit plan vormt de handleiding voor het beheer van het hele gebied voor de komende jaren.
De belangrijkste maatregelen uit het plan zijn uitgevoerd. Er zijn vijf rustgebieden voor dieren ingesteld, en er is een zone aangewezen waar de zeebodem met rust moet worden gelaten. Voor iedereen die de Voordelta gebruikt om er te recreëren of werken, gelden bovendien spelregels.
Waarom een beheerplan?
Vanwege de grote waarde van de Voordelta heeft de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit het aangewezen als Natura 2000-gebied. Dit is vastgelegd in een aanwijzingsbesluit. Hierin staat welke leefgebieden en welke dier- en plantsoorten in de Voordelta beschermd moeten worden. In het Beheerplan Voordelta is aangegeven welke maatregelen nodig zijn om de doelen te bereiken.
Lees meer »Instandhoudingsdoelen
In het aanwijzingsbesluit Voordelta is bepaald welke leefgebieden en diersoorten in de Voordelta beschermd moeten worden: de instandhoudingsdoelstellingen. Deze doelen zijn uitgewerkt in het Beheerplan Voordelta. De drie belangrijkste doelen zijn:
- het in stand houden en ontwikkelen van de beschermde natuur, zowel leefgebieden als diersoorten;
- compensatie van het verlies aan beschermde natuur bij de aanleg van Maasvlakte 2;
- binnen de natuurbescherming zo goed mogelijk rekening houden met andere belangen, zoals die van recreatie, toerisme en visserij.
Behoud van leefgebied en diersoorten
Het gaat erom dat het areaal van sommige kenmerkende leefgebieden in de Voordelta op peil blijven. Ook moet het aantal dieren dat er voorkomt van bepaalde soorten in stand gehouden worden. Landelijk gezien is de situatie van veel (vogel)soorten namelijk niet gunstig. Het maakt de Voordelta extra belangrijk.
Leefgebieden:
- Zandbanken van geringe diepte die permanent met zeewater zijn overstroomd
- Slikwadden en zandplaten die bij eb droogvallen
- Eenjarige pioniersvegetaties van slik- en zandgebieden planten die van zoute omstandigheden houden
- Schorren met slijkgrasvegetatie
- Atlantische schorren
- Beginnende wandelende duinen
- zilte pionierbegroeiing op zandbanken en slikken
Diersoorten:
- zoogdieren: grijze zeehond
- vissen: zeeprik, rivierprik, elft, fint
- vogels: roodkeelduiker, fuut, wintertaling, pijlstaart, toppereend, eider, zwarte zee-eend, scholekster, kluut, drieteenstrandloper, tureluur, steenloper, dwergmeeuw, krakeend, kuifduiker, brilduiker, middelste zaagbek, bontbekplevier, aalscholver, lepelaar, grauwe gans, bergeend, smient, slobeend, zilverplevier, bonte strandloper, rosse grutto, wulp, grote stern, visdief
Verbeteren leefgebied zeehond
Een andere doelstelling voor de Voordelta vanuit Natura 2000, is het verbeteren van de omstandigheden voor de gewone zeehond. Het gaat goed met deze soort in Nederland. Om de hoeveelheid zeehonden ook in de toekomst op niveau te kunnen houden, zijn extra rustgebieden nodig in de Voordelta.
De totstandkoming van het beheerplan
Het ministerie van Verkeer en Waterstaat en de provincies Zeeland en Zuid-Holland hebben het beheerplan Voordelta opgesteld. Dit deden ze in samenspraak met alle partijen die in de Voordelta actief zijn: de gemeenten, het waterschap, de visserijsector, het recreatieschap en natuur- en milieuorganisaties. Zij maakten eerst een ontwerp-beheerplan, waarop iedereen in het voorjaar van 2007 kon reageren. Alle reacties zijn verwerkt in het Beheerplan dat in juli 2008 door de minister en Gedeputeerde Staten is vastgesteld. Direct daarna is gestart met de uitvoering van de maatregelen uit het plan.
Het beheerplan heeft een looptijd van zes jaar, en geldt dus tot 2014. In die periode wordt ook bekeken of de maatregelen het gewenste effect hebben of nog aangepast moeten worden.
Maatregelen uit het beheerplan
In het beheerplan staan maatregelen die ervoor zorgen dat de natuur in de Voordelta goed beschermd wordt én dat natuurcompensatie voor de Maasvlakte 2 plaatsvindt. De belangrijkste maatregelen zijn het instellen van rustgebieden voor vogels en zeehonden, en van een bodembeschermingsgebied.
Lees meer »De drie hoofdmaatregelen om natuur in de Voordelta te beschermen zijn:
- de instelling van vijf rustgebieden voor vogels en zeehonden: Hinderplaat, Bollen van de Ooster, Bollen van het Nieuwe Zand, Slikken van Voorne en Verklikkerplaat. In totaal 6000 hectare. Gele tonnen en borden geven de grenzen van de gebieden aan. De rust die de gebieden bieden, moet er voor zorgen dat de populatie vogels en zeehonden duurzaam in de Voordelta kunnen blijven;
- de instelling van een bodembeschermingsgebied waar de zeebodem voorrang krijgt. Hier leven bodemdieren en kleine visjes die voor veel dieren een belangrijke voedselbron zijn. In dit gebied mogen daarom geen activiteiten plaatsvinden die de bodem omwoelen;
- de invoering van nieuwe spelregels voor iedereen die de Voordelta gebruikt.
In het beheerplan is onderbouwd waarom voor deze maatregelen is gekozen.
Monitoring
Om te kunnen bepalen of de maatregelen uit het beheerplan het gewenste effect hebben is het nodig om monitoring en evaluaties uit te voeren. In de Voordelta wordt er daarom onder andere onderzoek gedaan aan verschillende vogelsoorten en vissen, zeehonden en de bodem. Meer informatie hierover vindt u in het Monitoring- en evaluatieprogramma Beheerplan Voordelta.
Meer informatie
U kunt het aanwijzingsbesluit, het Beheerplan Voordelta, de jaarrapportage 2010 en de Tussenrapportage Beheerplan Voordelta uit december 2011 downloaden.
Meer informatie over Natura 2000:
Regiebureau Natura 2000
Natura 2000 in Zuid-Holland
Natura 2000 in Zeeland